الکتروموتور

اگر در حال کار و فعالیت در صنعت باشید، حتماً تا به حال بارها و بارها نام الکتروموتور یا موتور الکتریکی را به‌عنوان بخشی اصلی از تمامی دستگاه‌های صنعتی شنیده‌اید. محصولی که در انواع و اقسام مختلفی تولید شده و در بازار وجود دارد.

این محصول کارکردی مشخص داشته که در تمامی محصولات و انواع آن مشابه هستند. هر چند که هریک از این محصولات تفاوتی با دیگری دارد که سبب کاربرد در صنایع و موارد مختلفی برای این موتورها می‌شود.

تعمیر الکتروموتور

الکتروموتور

خرید الکتروموتور

پیش از خرید الکتروموتور و برای انتخاب بهترین نوع آن، لازم است تا اطلاعات کامل و جامعی را درباره انواع الکتروموتورهای موجود در بازار داشته باشید. در این مقاله و در ادامه قرار است تا چیستی الکتروموتور را به‌طور کاملی برای شما شرح داده و نکاتی را در ارتباط با هر مدل بیان کنیم. در انتها نیز با معرفی بخش‌های مختلف مشترک در بین تمامی الکتروموتورهای مختلف و اشاره به بهترین برندهای سازنده الکتروموتور در دنیا، مقاله را به پایان خواهیم برد.

امید است ما را در این مقاله تا انتها همراهی کرده و بتوانید از اطلاعات بیان شده در آن استفاده کافی ببرید و در نهایت نتیجه دلخواه خود را به دست آورید.

خرید الکتروموتور

در اولین قدم برای شناسایی انواع مختلف الکتروموتور و خرید الکتروموتور مناسب، لازم است تا با چیستی یک الکتروموتور و دلیل استفاده از آن آشنا شوید. الکتروموتور یا موتور الکتریکی که در انگلیسی با نام Electrical Motor شناخته می‌شود، یک ماشین الکتریکی است که انرژی الکتریکی را به انرژی مکانیکی تبدیل می‌کند.

با اینکه موتورهای الکتریکی به انواع و اقسام بسیاری دسته‌بندی می‌شوند اما این موضوع در تمامی این انواع یکسان بوده و سبب استفاده از آن در صنایع مختلف شده است. این موتورها با حرکت یک جریان الکتریسیته و به دنبال آن ساختن یک میدان مغناطیسی به پیش می‌روند و انرژی مکانیکی لازم را فراهم می‌آورند.

برای آن‌که بتوانید با الکتورموتور ها به‌ خوبی آشنا شوید، لازم است تا درباره نحوه کارکرد آن‌ها اطلاعات بیشتری را داشته باشید. همان‌طور که تا اینجا گفته شد، موتورهای الکتریکی با تبدیل انرژی الکتریکی به انرژی مکانیکی کار خود را پیش می‌برند. این موتورها معمولاً از یک میدان مغناطیسی نیز در این راستا استفاده می‌کند. به این ترتیب که میدان مغناطیسی و الکتریکی بر روی یکدیگر تأثیر گذاشته و موجب تبدیل این نیروها به یکدیگر می‌شوند.

البته باید به یاد داشته باشید که معمولاً این اتفاق در یک سیم‌پیچ و برای تولید نیرو به شکل گشتاور رخ می‌دهد. از همین رو نحوه کنار هم قرار گرفتن اجزای مختلف الکتروموتور و مدل هریک از اجزای سازنده آن، می‌تواند در الکتروموتور تولید شده تأثیرگذار باشد. موضوعی که در حین خرید الکتروموتور لازم است به آن دقت لازم را داشته باشید تا بتوانید بهترین الکتروموتور متناسب با نیاز خود را خریداری نمایید.

نحوه کار الکتروموتور

به‌طورکلی یک الکتروموتور شامل چندین بخش ثابت است. در واقع تمامی مدل‌هایی که از الکتروموتور ها، بخش‌های ثابت و یکسان دارند که در برخی موارد با یکدیگر متفاوت هستند. این بخش‌های سازنده الکتروموتور را می‌توان به شش دسته اصلی تقسیم‌بندی کرد.

بخش‌هایی که در حین خرید الکتروموتور لازم است موردتوجه قرار گرفته و به نوع آن دقت لازم صورت گیرد. این 7 بخش اصلی تشکیل‌دهنده یک الکتروموتور عبارت است از:

  • بدنه یا قاب
    بدنه به منزله یک پوشش است که اجزای تشکیل دهنده موتور الکتریکی را در بر گرفته است و می‌توان گفت این عامل، حکم محافظ این اجزا را دارد
  • شافت

    عنوان یک قطعه فلزی در موتورهای الکتریکی است که می‌تواند نیرو را از چرخش موتور الکتریکی دریافت نماید و با به کارگیری اتصال مکانیکی، آن را انتقال دهد.

  • استاتور
    نام یک قطعه ثابت در الکتروموتورها است که خود، شامل تعدادی آهن ربا است. از جمله این آهن رباها می‌توان آهنرباهای دائمی و آهنرباهای الکتریکی را نام برد. لازم به ذکر است که آهنرباهای الکتریکی و یا الکترومغناطیسی که در تولید این محصولات به کار گرفته شده است از یک سیم پیچ به وجود آمده‌اند که به طور معمول از سیم مسی است.
  • جاروبک

    از دیگر قطعات و لوازم تشکیل دهنده یک موتور الکتریکی، می‌توان جاروبک را نام برد. این قطعه، با کموتاتور سیستم در ارتباط قرار می‌گیرد. به طور کلی می‌توان گفت هدف از استفاده از این ابزار، تکمیل نمودن عملکرد سوئیچ و یا تغییر جریان الکتریکی است.

  • بلبرینگ‌ها
    لازم است بدانید بلبرینگ‌ها و یا یاتاقان‌های تشکیل دهنده یک موتور الکتریکی، در نزدیکی فضایی واقع شده‌اند که شافت از قاب و یا بدنه موتور الکتریکی، عبور می‌کند. این عامل سبب می‌شود تا شافت بتواند با کم‌ترین میزان از اصطکاک، به چرخش درآید و هر گونه حرکت نا خواسته را از بین ببرد.
  • روتور
    روتور که به آن آرمیچر نیز گفته می‌شود نام قطعه‌ای در موتورهای الکتریکی است که حامل جریان الکتریسیته است و در مرکز سیستم، قرار گرفته است. بنابراین و در زمانی که این قطعه، تحت تاثیر میدان مغناطیسی واقع شود و از آنجا که این ابزار با قطعه سیم پیچ برای ایجاد گشتاور و قدرت مکانیکی در ارتباط است می‌تواند موجب چرخش شافت شود.
  • براکت
    براکت نام قطعه‌ای است که در موتورهای الکتریکی به کار رفته است و به قاب و بدنه این سیستم‌ها متصل شده است. می‌توان گفت این قسمت از اجزای الکتروموتورها، وسائلی برای ایمن سازی این دستگاه‌ها به شمار می‌روند و از طرف دیگر، محل عبور کردن شافت هستند.

اجزای الکتروموتور

در حال حاضر از انواع مختلف موتورهای الکتریکی در صنایع مختلف، استفاده‌های فراوانی به عمل می‌آید. از جمله این صنایع می‌توان صنایع ساختمان سازی، کشاورزی، پتروشیمی، سیمان، کارخانجات مواد غذایی، صنایع پوشاک و ابزارهای قدرتی و سرعتی را نام برد.

از طرف دیگر، موتورهای الکتریکی به طور عمده، در تولید انواعی از دمنده‌ها، فن‌ها، ماشین آلات صنعتی، پمپ‌های آبرسانی، انواع ابزار و لوزام برقی از جمله اره برقی به کار رفته‌اند. دینام، کمپرسورها، کشتی‌ها، محرک‌ها و کارخانه‌های مختلف کاغذ سازی نیز از این قطعات استفاده می‌کنند.

لازم به ذکر است که الکتروموتور، عنوان یک وسیله ضروری در تجهیزات مختلف تهویه و خنک کننده با تهویه مطبوع، لوازم خانگی و وسائل نقلیه موتوری به شمار می‌رود.

کاربرد های الکتروموتور

برای انتخاب مناسب و خرید الکتروموتور، لازم است به چند مورد توجه کافی داشته باشید و سپس به خرید این ابزار اقدام کنید. چراکه لازم است حتما به خرید سیستمی دست بزنید که از هدر رفتن هزینه جلوگیری کند و با به کارگیری آن، در زمان نیز صرفه جویی شود. در ادامه به بیان بخشی از مشخصات و ویژگی‌های موتور الکتریکی مناسب خواهیم پرداخت تا انتخاب و خرید این محصول برای شما آسان‌تر گردد.

از جمله این ویژگی‌ها می‌توان قدرت موتور الکتریکی و گشتاور و هم‌چنین ولتاژ و فرکانس این محصولات اشاره کرد. از دیگر ویژگی‌های مورد نظر برای خرید الکتروموتور، می‌توان به اندازه فریم و یا قاب موتور الکتریکی اشاره کرد.

انتخاب الکتروموتور مناسب

نوع محفظه موتور و هم‌چنین کلاس عایق بندی آن نیز از موارد مهم در خرید این سیستم‌ها به شمار می‌روند. از دیگر موارد لازم هنگام خریداری کردن این محصول توجه به راندمان و چرخه کار و هم‌چنین شرایط محیطی نصب این ابزار است. در ادامه به شرح مختصر هر یک از این موارد می‌پردازیم.

  • قدرت و گشتاور الکتروموتور

    لازم به ذکر است که قدرت و گشتاور، دو ویژگی بسیار مهم برای انتخاب و خریداری موتور الکتریکی هستند. این دو عامل، ابعاد موتور الکترکی را برای کاربری‌های مختلف، مشخص می‌کنند. در حقیقت می‌توان گفت قدرت و سرعت این ابزار، باید با کاربری مورد نظر، دارای تطابق باشند.

    هم‌چنین لازم است ذکر شود که این سیستم‌ها را می‌توان بر اساس توان مصرفی‌شان به انواع موتور کوچک الکتریکی، موتور متوسط و موتور بزرگ الکتریکی، دسته بندی کرد.

  • ولتاژ و فرکانس

    لازم است بدانید که میزان فرکانس و ولتاژ مورد نیاز برای موتور الکتریکی به مکانی که قرار است این سیستم در انجا مورد استفاده قرار داده شود، وابسته است. ولتاژ تغذیه این سیستم‌ها می‌تواند به صورت‌های یک فاز و یا سه فاز طراحی شود. هم‌چنین لازم است ذکر شود که میزان فرکانس با استفاده از ابزارها و سیستم‌هایی از جمله اینورتر، قابل تغییر است تا از این طریق، شافت دستگاه بتواند به دور سرعت مورد نیاز خود برسد.

  • اندازه فریم و قاب موتور

    همان‌طور که گفته شد قدرت و سرعت موتور الکتریکی، تعیین کننده ابعاد فریم این سیستم نیز هستند. این اندازه در واقع، فاصله میان مرکز شافت خروجی تا زیر پایه موتور الکتریکی است.

  • نوع محفظه موتور الکتریکی

    از دیگر نکات لازم برای انتخاب و خرید مناسب موتورهای الکتریکی، توجه کردن به محفظه و یا فریم این نوع از سیستم‌ها است. لازم به ذکر است که محفظه به کار رفته در تولید این دستگاه‌ها، نه تنها قادر است اجزای تشکیل دهنده این دستگاه را در کنار یکدیگر قرار دهد، بلکه هم‌چنین وجود این عامل در این سیستم‌ها موجب می‌شود تا بتوانند از اجزای تشکیل دهنده موتور الکتریکی در مواردی از قبیل رطوبت و هم‌چنین انواع آلودگی‌ها و گرد و غبار محافظت کنند.
    لازم است ذکر شود که میزان مراقبت از این قسمت‌ها و هم‌چنین خنک شدن موتور الکتریکی به نوع این محفظه نیز وابسته است. از طرف دیگر لازم است بدانید که این محفظه‌ها به طور کلی، به دو دسته تقسیم می‌شوند که عبارتند از: موتور الکتریکی با محفظه باز و موتور الکتریکی با محفظه بسته.
    در هنگام خرید الکتروموتور هم‌چنین لازم است این نکته را در نظر داشته باشید که یک محفظه مناسب موتور الکتریکی، دارای این قابلیت است که بتواند از موتور در برابر گرد و غبار و هم‌چنین روغن، آب و مایعات فشار بالا حفاظت کاملی به عمل آورد تا از این طریق این سیستم بتواند در محیط‌های مختلف صنعتی، خانگی و هم‌چنین شرایط محیطی سخت، قابل کاربرد و استفاده باشد.

  • کلاس عایق بندی

    عمر موتورهای الکتریکی، به چند عامل بستگی دارد. این عامل، تا حد زیادی به مقدار افزایش دمای این سیستم‌ها و نوع سیم پیچی‌ها، وابسته است. به طور کلی و از آنجا که گرما بزرگ‌ترین عامل خرابی و از بین رفتن موتورهای الکتریکی است.

    هدف اصلی از عایق بندی این ابزار، حفاظت نمودن از سیم پیچ‌های استاتور در برابر عواملی مانند گرما است. لازم به ذکر است که هر چه موتور الکتریکی بتواند مدت زمان بیشتری را با حداکثر دما برای کلاس عایق کار کند، عمر مفید این محصول با کاهش بیشتری مواجه خواهد شد.

  • راندمان

    یکی دیگر از مواردی که در هنگام انتخاب موتور الکتریکی مناسب و خرید این ابزار لازم است حتما مد نظر قرار گیرد توجه کردن به راندمان این سیستم‌ها است. در حقیقت می‌توان گفت راندمان موتور الکتریکی، عاملی است که نشان می‌دهد دستگاه مورد نظر چه درصد و میزانی از برق ورودی به سیستم را برای کار مفید به اجزای مربوط انتقال می‌دهد و چه درصدی از این برق را به صورت گرما، تلف می‌کند.

    بر این اساس و به طور کلی، 4 نوع دسته بندی در ساخت و تولید موتورهای الکتریکی از نظر راندمان کاری این محصولات، در نظر گرفته می‌شود که عبارتند از: راندمان استاندارد، راندمان بالا، راندمان عالی و هم‌چنین راندمان فوق عالی.

  • چرخه کار

    انتخاب و خریداری نمودن یک موتور الکتریکی مناسب، علاوه بر موارد گفته شده در بالا، هم‌چنین به الگوی توان گرفته شده از این سیستم‌ها نیز وابسته است. این چرخه کار می‌تواند به صورت‌های ثابت و متغیر در زمانی مشخص باشد. لازم به ذکر است که چرخه کاری، به طور کلی، نوعی الگوی قدرت گرفته شده در یک دوره زمانی معین است. این مورد به صورت نسبت میان زمان به چرخه کار بیان می‌گردد.

  • شرایط محیطی نصب موتور الکتریکی

    به طور معمول درباره محل نصب و محیط قرار گیری موتورهای الکتریکی، باید به شرایطی توجه شود تا از این طریق بتوان عمر بخش‌های مختلف این سیستم را به حداکثر میزان خود افزایش داد. برای نمونه قبل از خرید این دستگاه‌ها لازم است به عواملی از جمله رطوبت محل نصب و استفاده، میزان لرزش آن و ارتفاع محل نصب توجه شود.

موتورهای الکتریکی را می‌توان به طور کلی به دو دسته اصلی تقسیم بندی کرد که عبارتند از: موتورهای الکتریکی DC و موتورهای الکتریکی AC.

موتورهای الکتریکی DC

این موتورهای الکتریکی دارای آرمیچری از آهنربای الکتریکی هستند. آهنربایی که وظیفه دارد تا جریان را در این موتورهای الکتریکی به شکل رفت و برگشتی پیاده‌سازی کند. البته برای به وجود آمدن آهنربای الکتریکی در این مدل از الکتروموتورها، سوئیچ گردشی آهنربا نیز وجود دارد.

سوئیچ گردشی که در هر سیکل وظیفه دارد تا دو بار جهت جریان را برعکس کرده و آن را تغییر جهت دهد. به این ترتیب در داخل الکتروموتور یک آهنربای الکتریکی به وجود می‌آید که در جذب و دفع آهنربای دائمی نیز مؤثر است.

الکتروموتور DC

موتورهای الکتریکی AC

این موتورها که مزایای بسیاری را برای خود دارند، به دلیل شکل متصل شدن کارایی و کاربرد متفاوتی را از موتورهای الکتریکی قبلی دارند. در حین خرید الکتروموتور با در نظر گرفتن مزایای این موتورها می‌توانید خرید بهتری را انجام دهید.

طراحی ساده و در عین حال مستحکم و مقاوم در کنار قیمت مناسب و هزینه نگهداری پایین دلایل مهمی برای استفاده از این نوع موتور الکتریکی هستند. در کنار تمامی این موارد، اتصال آسان و کامل به یک منبع تغذیه نیز دلیل دیگری برای استفاده از موتورهای الکتریکی با جریان متناوب است.

البته با این همه کنترل سرعت و گشتاور در این موتورها نسبت به موتورهای DC کمی پیچیده‌تر بوده و نیاز به درک عمیق‌تری از طراحی آن‌ها دارد. طراحی که برای ایجاد یک میدان مغناطیسی چرخشی با استفاده از یک وسیله الکتریکی خارجی صورت می‌گیرد. همین موضوع سبب ایجاد تغییراتی در انواع مدل‌های مختلف موتور AC می‌شود که دسته‌بندی‌های موتور الکتریکی القایی و سنکرون را به وجود آورده است.

الکتروموتور یونیورسال

انواع موتورهای الکتریکی یونیورسال نیز از انواع موتورهای جریان مستقیم و DC هستند که به شکلی متفاوت سیم‌پیچی می‌شوند. سیم‌پیچی متفاوت این مدل از موتورهای الکتریکی سبب شده است تا آن‌ها را بتوان با هردو سبک جریان روشن کرد. در واقع موتورهای یونیورسال، هم با جریان مستقیم و هم جریان متناوب کار می‌کنند و با هر دو نتیجه مطلوبی را نیز ارائه می‌کنند.

البته از آنجایی که این موتور برای هر دو مدل از جریان الکتریکی باید تعبیه شود، ممکن است کارایی کمتری را نسبت به یک موتور DC خالص داشته باشد. همین موضوع سبب استفاده از این موتور الکتریکی در موارد خاص و متفاوت شده است.

به طور کلی لازم به ذکر است که موتورهای الکتریکی سه فاز، قیمت پایین‌تری در بازار دارند چراکه میزان تیراژ این محصولات و میزان فروش آن‌ها بالاتر است که موجب شده این ابزار ها هم ارزان‌تر باشند و هم در دسترس‌تر قرار بگیرند. از طرف دیگر در تعیین قیمت این دستگاه‌ها اجزای به کار رفته در تولید این محصولات نیز اثر گذار است. همچنین بیش از همه گشتاور موتور الکتریکی، در تعیین قیمت آن موثر است.

قیمت الکتروموتور

سیستم تهویه

طراحی پیشرفته سیستم تهویه در الکتروموتور های WEG سطح نویز کمتری را ایجاد کرده و امکان توزیع بهتر جریان هوا بر روی موتور را فراهم می کند. همین باعث میشود شاهد کاهش تراکم نقاط با حرارت بالا بر روی سطح موتور بوده و قابلیت اطمینان و عمر مفید را افزایش می دهد.

  • پوشش فن ساخته شده از جنس چدن مقاومت در برابر ضربه بالاتری ارائه می‌کند.
  • نحوه قرارگیری ترمینال باکس پراکندگی جریان هوا را کاهش می دهند.
  • درجه حرارت پایین در یاتاقان که در نتیجه فواصل روغن کاری بیشتری ایجاد می شود.
فریم (FRAME)

طراحی فریم در الکتروموتور های وگ به گونه ای است که پراکندگی جریان هوا را کاهش می دهد و به افزایش تبادل گرما بین موتور و محیط کمک می کند. همین موضوع باعث می شود نقاط داغ روی بدنه کاهش ‌یابد و فواصل روغن کاری افزایش پیدا کند.

ترمینال باکس

افزایش فضای داخلی ترمینال باکس دسترسی به ترمینال ها را ساده کرده و اتصالات برق ایمنی را هنگام نصب و نگهداری موتور تضمین می کند. سیستم اتصالات ترمینال باکس امکان تغییر آسان نصب موتور روی فریم های بزرگتر را فراهم آورده و همچنین باعث کاهش زمان انجام تغییر و تعداد موتورهای موجود می شود.

ویژگی الکتروموتور WEG